Workshops werkconferentie 4 oktober

Hieronder vindt u per workshop een korte beschrijving van de workshop.

Deze workshop werd begeleid door Gôkky Zeinstra van iResearch en Gerard Molleman van GGD Gelderland-Zuid. Er deden twintig belangstellenden aan mee; vanuit de werelden van de horeca en de gezondheidsbevordering én een aantal leerlingen van het Kandinsky College.

VetLekkere menu’s
Tijdens een levendig groepsgesprek bleek dat de aanwezige restauranthouders de tijd rijp achten voor gezonde en verantwoorde menu’s voor hun jonge gasten. Een aantal brengt dit al in de praktijk en deelde tijdens deze workshop de ervaringen hiermee. Verder kwam naar voren dat de deelnemers het ‘gezonde’ er niet te dik bovenop willen leggen. Daarop kwam het voorstel om de menu’s niet te presenteren als ‘gezonde kindermenu’s’, maar als ‘VetLekkere kindermenu’s’.

Kennis over gezonde voeding
Ook waren de deelnemers het met elkaar eens dat de ouders erbij betrokken moeten worden. Zij vullen namelijk vaak voor de kinderen in wat deze willen eten of wel of niet willen uitproberen (bijvoorbeeld een nieuwe groente). Naast het gezondere alternatief in restaurants is het ook belangrijk dat kinderen kennis hebben over gezonde voeding en zich daarover een mening kunnen vormen. Daarmee kunnen ze zelf kiezen voor een gerecht.

Vervolg: leuk evenement
Verder moet uit eten feestelijk en gezellig blijven, vonden de deelnemers. Voor het vervolg zag men daarom een leuk evenement voor zich, waarbij restaurants en koks voor (en misschien ook mét) kinderen koken op basis van tips van de kinderen zelf. Uiteindelijk is het streven om een overzicht aan te bieden van Nijmeegse restaurants die ‘kidsproof’ zijn en een ‘VetLekker Kindermenu’ aanbieden!

Suggesties of vragen?
De naam ‘VetLekker’ is nog een werktitel. Heb je andere suggesties, dan zijn die welkom. Ook wanneer je naar aanleiding van deze workshop of dit verslag nog vragen of opmerkingen hebt, horen we die graag. Je kunt een mail sturen naar ‘Wij zijn groen, gezond en in beweging Nijmegen’.

Deze workshop werd begeleid door Bernadette Janssen van GGD Gelderland-Zuid en Wieke Bonthuis van Jong Leren Eten. Zij doen verslag:

Juist omdat er al mooie ervaringen zijn rondom schoolmoestuinieren in Nijmegen, startten we de workshop met een presentatie door Annerie Rutenfrans (Beleef en Weet). Zij gaf illustraties, tips en succesfactoren vanuit de scholen zelf. Vervolgens stonden we stil bij succesfactoren buiten de school. Op dit laatste lag in deze workshop het accent.

People, Planet en Profit
Met de presentatie als opwarmer praatten we in drie subgroepen verder: ‘kaderscheppers’, ‘aanbieders’ en ‘afnemers’. We verkenden wat er nodig is om moestuinieren op en rondom Nijmeegse scholen structureel voor elkaar te krijgen. We maakten daarbij onderscheid tussen de korte en lange termijn en denken na over ieders eigen rol (eigen invloed). De kapstok die we hanteerden om onze gedachten te structureren, was de verdeling in People, Planet en Profit (de drie P’s voor duurzame ontwikkeling).

Samenvattende motto’s
De workshop leverde een aantal samenvattende motto’s op:

  • Kaderscheppers: ‘Benut expertise en denk daarbij breed van ‘begin bij pabo’ tot ‘ken de expertise en bestaande ervaringen’’
  • Gebruikers: ‘Toewijding en draagvlak van enthousiaste vrijwilligers tot bestuur en cliënten/ouderraad’
  • Aanbieders: ‘Bewustwording bij alle betrokkenen (scholen, kinderen ouders, wijk)’ en: ‘Luister naar wat scholen willen/kunnen’

Vervolg: structurele opzet
Vanuit het bestaande netwerk vinden we het belangrijk om te weten wat de scholen nu zelf willen, welke behoeften er zijn. Vandaar dat er momenteel een behoefteonderzoek loopt. Resultaten worden begin december verwacht. De input vanuit de workshop samen met de resultaten van het behoeftenonderzoek neemt de Netwerkgroep
Schoolmoestuinen Nijmegen vanuit gemeente, Beleef en Weet, de Bastei en GGD Gelderland-Zuid graag mee op weg naar het einddoel: een structurele opzet voor schoolmoestuinen in Nijmegen, vanuit een gedragen visie over de sectoren heen.

Mocht je over dit onderwerp nader contact willen, wij horen het graag! Stuur een mail naar Bernadette Janssen

Linda Mekkelholt, buurtsportcoach Nijmegen, en Désirée Holstege, Team:Fit-coach Nijmegen, leidden deze workshop over de transitie naar een gezondere sportkantine. Twee leden van tafeltennisvereniging Nijmegen, Ingeborg en Albert, deelden hun ervaringen met de vijftien deelnemers, afkomstig uit het onderwijs, de gemeente en sportverenigingen. Ook was een aantal leerlingen van het Kandinsky College aanwezig.

Alternatieve keuze
Op voorhand waren de deelnemers het erover eens: de sportkantine kan gezonder, maar de kroket moet niet verdwijnen. Als uitdagingen werden benoemd dat fruit beperkt houdbaar is en dat je de keuzes van kinderen alleen kunt beïnvloeden als je erbij bent. Désirée liet zien hoe je als vereniging tóch de omslag kunt maken naar een gezondere kantine, waarbij je de gezondere keuze aanbiedt als alternatief voor en niet als vervanger van de ongezondere keuze.

Handvatten voor transitie
Team:Fit biedt gratis ondersteuning bij de implementatie van een gezondere kantine. Gemeente Nijmegen kent subsidiemogelijkheden voor verenigingen als het gaat om het stimuleren van een gezonde leefstijl. Daarmee zijn er handvatten aanwezig om aan de slag te gaan met deze transitie. De aanwezige leerlingen benadrukten dat er gekozen moet worden voor lekkere, gezonde producten. Ongezonde snacks kunnen nog steeds, maar moeten niet nadrukkelijk aangeboden worden, zoals ‘drie flesjes frisdrank voor de prijs van twee’.

‘Fruitschaal sneller leeg’
Ingeborg en Albert stemden hiermee in. Ze gaven aan dat het een proces is van kleine stapjes, maar dat de verandering al zichtbaar is. De fruitschaal gaat sneller leeg en ook de bruine tosti’s met mozzarella worden vaker besteld. De groep kwam tot de conclusie dat we als verenigingen de basis voor de toekomst, en dus de jeugd, leggen. Dat betekent niet dat we ongezonde producten helemaal moeten verbannen, maar wel dat we leden moeten verleiden met een aanvullend gezonder aanbod.

Gratis ondersteuning
Wil je zelf aan de slag met een gezondere (sport)kantine? Team:Fit bied je in samenwerking met de buurtsportcoaches van de gemeente gratis ondersteuning aan. Je kunt hiervoor contact opnemen met Désirée Holstege of met de buurtsportcoach waar je eventueel al contact mee hebt.

Hubert Hendriks, oud-voorzitter van de Voedselbank Nijmegen, begeleidde deze workshop, waar naast een aantal professionals vanuit onder meer gemeente en GGD ook een aantal leerlingen van het Kandinsky College aan meedeed.

Reilen en zeilen
De workshop verliep levendig. Hubert kreeg veel vragen over hoe het reilt en zeilt bij de Voedselbank Nijmegen. Ook de aanwezige leerlingen praatten mee. Zij vertelden onder meer dat er op school en onder vrienden niet openlijk wordt gepraat over armoede of ergens geen geld voor hebben.

Ideeën delen
Verder werden er ideeën gedeeld over hoe de voedselbank de structurele aanlevering van vers eten kan borgen, zoals:

  • Laat mensen die bij de voedselbank komen een moestuin onderhouden. Hubert gaf aan dat dit in de praktijk lastig is, omdat een moestuin veel organisatie en discipline vergt. ‘Ons zakelijk denken botst met het dagelijks leven van de klanten’, vertelde Hubert.
  • Ga in gesprek (bijvoorbeeld in de vorm van een brainstormclub) met mensen die thuis zijn in de tuin- en landbouw en met boerenbedrijven uit de buurt.
  • Werk aan preventie. Het ideaal is dat er geen voedselbank nodig is; de deelnemers waren het met elkaar eens dat er meer gedaan kan worden aan preventie, bijvoorbeeld kinderen al meenemen in het gesprek en in een vroeg stadium hulp bieden bij (financiële) problemen. De gemeente werkt aan plannen hiervoor in de wijken.
  • Haal mensen die de voedselbank mogelijk kunnen en willen ondersteunen naar binnen: laat zien wat er allemaal voor wie gedaan wordt. Zo creëer je betrokkenheid.
  • Organiseer meer ophaalacties in de supermarkt, en zorg daar ook voor doneermogelijkheden voor gezonde producten.
  • Eet insecten! Een van de leerlingen zag deze tip zeker zitten: ‘Als ik niet zou weten dat het insecten waren, zou ik dat best doen.’

Wil je meer informatie over de voedselbank, wil je doneren of heb je ideeën? Kijk dan hier.

Arda van Helsdingen van ‘Eet je Uitzicht’ nam voor haar workshop de veertien deelnemers mee naar buiten. Een verslag van één van hen:

‘We stappen vanuit het schoolgebouw zó het bos in. Op verzoek van Arda lopen we een stukje in stilte en ervaren dat er meteen al veel is dat voedt. In figuurlijke zin doen de stilte, de wind, de geuren en kleuren de zintuigen goed. In letterlijke zin zien we eikels, melde, meidoorn en een eerste paddenstoel. Kien van Hövell, eigenaresse van het landgoed Grootstal, vertelt over de concrete plannen voor eetbare laantjes en een voedselbos.

Mogelijkheden landgoed
En over de samenwerking met de school en de wijk, die er nu al is. We horen over de tien gezinnen die leven in armoede en die bij wijze van proef, gefinancierd door de gemeente Heumen, gebruik gaan maken van de oogsttuin. Arda vertelt vervolgens welke mogelijkheden en functies het landgoed nog meer kan en wil hebben. Zowel voor de bewoners van de omliggende wijken als voor de hele zuidflank van Nijmegen.
We worden uitgedaagd om mee te denken over aanvullende mogelijkheden voor verbinding van het landgoed (natuur) met mens en bebouwde omgeving.

Dromen over méér
In groepjes maken we daarvoor een collage van een luchtfoto van het landgoed. We dromen van een boomtopwandeling die het landgoed verbindt met Heumensoord. En van een plek waar mensen met afstand tot de arbeidsmarkt aan de slag kunnen. Of een samenwerking met de kinderopvang. Verder zien we voor ons dat je binnenkort je eigen eten kunt plukken, dat je later verwerkt in een maaltijd die je samen bereidt (‘wandelend kookboek’). Net als we ons afvragen of de nabijgelegen scoutinggroep wil helpen bij onderhoud – of de leerlingen van de groenschool in de buurt – is de tijd helaas om.’

Hier vind je meer informatie over Eet je Uitzicht en over landgoed Grootstal

Deze workshop werd verzorgd door Wouter van Eck van Stichting Voedselbos Nederland en bekend van het Voedselbos Ketelbroek. Er bleek veel belangstelling voor de ideeën van Wouter. Aan het eind van de workshop ontstond een levendig gesprek. De deelnemers gaven daarbij aan geïnspireerd te zijn door het verhaal van Wouter. Deelnemers gaven aan kansen te zien in hun eigen woonwerkomgeving voor meer ‘voedselbosachtige’ aanplant.

‘Boslaten’ en meer
Tijdens de workshop kwamen de volgende inzichten naar voren:

  1. Maak de omgeving gevarieerder. Benut plaatsen waar je méér met de open ruimte kunt doen dan alleen gras, bomen en struiken die geen eetbare vruchten dragen.
  2. Integreer de ideeën meer in het publieke domein.
  3. Heb geduld! Durf minder te doen als je start. (Niet wieden, geen bladeren opruimen. De term ‘boslaten’ is gevallen.)
  4. Ga actief aan de slag en vraag om hulp bij de opbouw van de aanplant.

Aan de slag?
Enkele deelnemers gaven aan dat ze het initiatief willen nemen om aan de slag te gaan op het terrein van hun werkgever. Ook kreeg het Kandinsky College een aantal tips voor een groenere omgeving, zoals begroeiing van de hekken en het grasveld. Meer informatie over Voedselbos Ketelbroek vind je hier.

Dagvoorzitter Marcel Rözer schreef voor De Gelderlander een mooie column over deze workshop.

Alle terugkoppelingen op een rij? Download hier de printversie in pdf.

Meedoen?

Wil je meedoen? Dat kan! De beweging is van ons allemaal. Laat daarmee zien dat je verantwoordelijkheid neemt en dat je aandacht hebt voor maatschappelijk ondernemen! Ken je een bestaand project dat binnen de beweging past? Of heb je een idee met een eigenaar? Meld het aan en doe mee!